کاهش وابستگی به تنگه هرمز در دستور کار کشورها

به گزارش اتاق تجارت ، اقتصاد جهانی نفت و انعطاف‌پذیری بازار انرژی، در کنار برنامه کشورهای مختلف برای کاهش وابستگی به تنگه هرمز، ممکن است میزان تأثیر جنگ ایران بر سرعت گذار جهانی به انرژی‌های پاک را محدود کند.

گزارش بلومبرگ: کاهش وابستگی به تنگه هرمز سرعت می‌گیرد

بحران‌های انرژی در گذشته نیز پیامدهای بلندمدتی داشته‌اند؛ از جمله شوک‌های نفتی دهه ۱۹۷۰ که موجب تدوین استانداردهای مصرف سوخت خودروها در آمریکا و کاهش استفاده از نفت در تولید برق شد.

اگرچه ایالات متحده در بحران اخیر تا حد زیادی از آثار مستقیم آن مصون مانده، اما این بحران باعث افزایش قیمت بنزین شده است.

در برخی کشورهایی که وابستگی بالایی به واردات نفت و گاز دارند، نشانه‌هایی از افزایش استفاده از انرژی‌های تجدیدپذیر، زغال‌سنگ و خودروهای برقی مشاهده می‌شود.

سرمایه‌گذاری برای تنوع‌بخشی به مسیرهای صادرات انرژی

گزارش جدید «بلومبرگ اینتلیجنس» اعلام کرده است که بحران اخیر، سرمایه‌گذاری برای کاهش وابستگی به تنگه هرمز و تأمین تقاضای جهانی سوخت‌های فسیلی را تسریع خواهد کرد.

در این گزارش آمده است که توانایی بازار در سازگاری با شرایط جدید، ممکن است وابستگی به تنگه هرمز را به اوج خود رسانده باشد و سرمایه‌گذاری‌هایی به ارزش ده‌ها میلیارد دلار در زمینه انعطاف‌پذیری صادرات، توسعه منابع خارج از خلیج فارس و ایجاد زیرساخت‌های جدید در حال افزایش است.

توسعه خطوط لوله و مسیرهای جایگزین

امارات متحده عربی در حال سرمایه‌گذاری برای دو برابر کردن ظرفیت خط لوله‌ای است که بدون عبور از تنگه هرمز نفت را منتقل می‌کند؛ ظرفیت این خط از ۱.۵ میلیون بشکه در روز به ۳ میلیون بشکه تا سال ۲۰۲۷ خواهد رسید.

همچنین برنامه‌هایی برای احداث یا توسعه خطوط لوله و زیرساخت‌های انرژی در منطقه در دست اجرا است و انتظار می‌رود سرمایه‌گذاری در منابع آمریکای شمالی، گویان و سایر مناطق نیز افزایش یابد.

بر اساس این گزارش، حجم عبور نفت خام و فرآورده‌های نفتی از تنگه هرمز در آینده ممکن است به روزانه ۷ تا ۹ میلیون بشکه کاهش یابد؛ در حالی که پیش از جنگ این رقم حدود ۲۰ میلیون بشکه در روز بود.

افزایش تنوع منابع گاز و رشد انرژی‌های تجدیدپذیر

در بخش گاز طبیعی نیز این جنگ موجب افزایش تقاضا برای منابع متنوع گاز طبیعی مایع (LNG) شده و نقش صادرات LNG آمریکا در اروپا و آسیا را تقویت کرده است.

در عین حال، مصرف زغال‌سنگ نیز در کشورهایی مانند ژاپن افزایش یافته و دوباره مورد توجه قرار گرفته است.

گزارش تأکید می‌کند که نگرانی‌های امنیتی ناشی از جنگ، تقاضا برای انرژی‌های تجدیدپذیر را نیز افزایش داده و رشد صادرات تجهیزات خورشیدی چین نمونه‌ای از این روند است.

بازار نفت چگونه با بحران سازگار شد؟

با وجود افزایش قیمت نفت در جریان جنگ ایران، قیمت‌ها هرگز به سطح ۱۵۰ تا ۲۰۰ دلار برای هر بشکه که برخی تحلیلگران پیش‌بینی کرده بودند، نرسید.

بازار جهانی نفت با استفاده از عوامل مختلفی مانند کاهش خرید نفت توسط چین، افزایش صادرات آمریکا، استفاده کشورها از ذخایر راهبردی و بهره‌گیری بیشتر از خطوط لوله خاورمیانه توانست شوک قیمتی را مدیریت کند.

جیسون بوردوف، تحلیلگر حوزه انرژی، اعلام کرد که برخی تصور می‌کردند شوک نفتی باعث حرکت سریع جهان به سمت برق‌رسانی و انرژی‌های تجدیدپذیر خواهد شد، اما تجربه ماه‌های اخیر نشان‌دهنده انعطاف‌پذیری بالای نظام جهانی نفت است.

وی افزود که افزایش قیمت نفت به اندازه‌ای شدید یا پایدار نبوده که رفتار مصرف‌کنندگان را همانند بحران‌های دهه ۱۹۷۰ تغییر دهد.

ادامه درگیری‌ها و چشم‌انداز بازار انرژی

با ازسرگیری درگیری‌ها، افزایش مجدد قیمت نفت و تداوم ابهام درباره بازگشت کامل نفتکش‌ها به تنگه هرمز، خسارت‌های اقتصادی جنگ ممکن است بیش از برآوردهای اولیه باشد.

در مجموع، محتمل‌ترین سناریو حرکت بیشتر به سمت فناوری‌های کم‌کربن، در کنار بازطراحی شبکه‌های سوخت فسیلی و کاهش وابستگی به یک مسیر راهبردی واحد برای انتقال انرژی خواهد بود.